2020 | Effectstudie van het vernieuwde onderwijstoezicht

In juni 2020 verscheen het rapport van de evaluatie van het vernieuwde onderwijstoezicht, waarin het effect is onderzocht van de vernieuwingen in het toezicht van de Inspectie van het Onderwijs op de kwaliteit van het onderwijs.¹ Het onderzoek bestond uit verschillende kwalitatieve en kwantitatieve onderzoeksmethodieken, documentanalyses, interviews, observaties, group model building, vragenlijsten en een analyse van inspectiedata en data uit Vensters voor Verantwoording. 

Geconcludeerd werd dat de effecten van het vernieuwde toezicht op de onderwijskwaliteit nog niet vast waren te stellen. Er werden 4 aanbevelingen gedaan:

1. Herijk de beleidstheorie en houd daarbij rekening met het feit dat er meerdere routes zijn om betere onderwijskwaliteit te bereiken.
2. Wees bij inspectiebezoeken duidelijk over het doel en het onderzoekskader.
3. Houd als inspectie de eigen toezichtambities realistisch.
4. Bepaal voorafgaand aan en tijdens een inspectiebezoek waar de inspectie bij ‘leren en verbeteren’ de meeste toegevoegde waarde kan hebben en stem daar het toezicht op af.

De effectstudie is door de inspectie opgenomen als onderdeel van de tweede voortgangsrapportage van het vernieuwde toezicht.² De aanbevelingen zijn overgenomen en hebben ertoe geleid dat in de Onderzoekskaders 2021 bijvoorbeeld een duidelijker onderscheid is tussen sturing op bestuurs- en schoolniveau en dat expliciet is gemaakt dat de inspectie door stelseltoezicht een bijdrage wil leveren aan problemen die de individuele besturen en scholen overstijgen. Daarnaast wordt in de nieuwe kaders de nadruk gelegd op de verantwoordelijkheid die het bestuur en de school zelf hebben bij het verbeteren van de onderwijskwaliteit.³