Sectorbeeld Gedrag&Maatschappij subsector Psychologie

Psychologie is een grote subsector in de sector Gedrag & Maatschappij qua aantallen studenten. Zij stromen voornamelijk in wo-opleidingen. Een aantal gegevens vallen op. Ten eerste is er relatief weinig instroom van mbo’ers in de hbo-opleidingen psychologie. Tegelijkertijd zijn er juist relatief veel studenten die (gediplomeerd of ongediplomeerd) opstromen van een hbo- naar een wo-opleiding . Blijkbaar is er een zodanige aansluiting tussen de hbo-opleiding psychologie en de wo-opleiding dat vooral havisten met een hoger ambitieniveau hiervan profiteren.

Daarnaast valt op dat het diplomarendement van de wo-bacheloropleidingen hoog is, terwijl dat van de hbo-bacheloropleidingen psychologie laag is. Daarentegen vallen hbo-bachelorstudenten bij psychologie niet snel uit en zijn er ook weinig switchers. Studenten die hebben gekozen voor de subsector psychologie, blijven meestal in deze subsector: een deel van de switchende studenten in het hbo kiest opnieuw de subsector psychologie als bestemming, maar dan op wo-niveau.

Gemiddeld qua aantallen opleidingen

De subsector psychologie heeft 67 opleidingen. Binnen de sector Gedrag&Maatschappij is dat een gemiddeld aantal. Zie voor de aantallen opleidingen in de subsector tabel 2.

Subsector psychologie 67 opleidingen Hbo
Tabel 1 : Aantallen opleidingen subsector psychologie (brin 1*)-isat 2**)naar bekostigd en niet-bekostigd, associate degree-, bachelor- en masteropleidingen, hbo en wo, voltijd en deeltijd/duaal, 2014/15
Bekostigde opleidingen 46 Niet-bekostigde opleidingen 21
Ad Bachelor Masters Ad Bachelor Masters
  Hbo vt 6     Hbo vt 5  
  Hbo dt 5     Hbo dt 14 Hbo dt 2
  Wo vt 10 Wo vt 20      
  Wo dt 3 Wo dt 2      
1* De Basis Registratie Instellingen (BRIN) is een register dat door het Nederlandse ­Ministerie van OCW wordt uitgegeven en alle scholen en aanverwante instellingen bevat. Elke onderwijsinstelling wordt hierin geïdentificeerd aan de hand van het Basis Registratie Instellingen-nummer.
2**Studiecode/opleidingscode uitgegeven door DUO Groningen.

Bron: CROHO, bewerkingen Inspectie van het Onderwijs, 2015

Groot aantal studenten

20 procent van alle studenten in de sector Gedrag&Maatschappij studeert in opleidingen van de subsector psychologie. Alleen de subsector maatschappelijke hulp en dienstverlening heeft meer studenten, namelijk 35 procent van het totaal aantal studenten in de sector Gedrag&Maatschappij.

Grotendeels wo-subsector

De jaarlijkse instroom van nieuwe studenten in de subsector psychologie maakt ongeveer 20 procent uit van de totale instroom in de sector Gedrag & Maatschappij. Ook op dit vlak is psychologie een grote subsector. De instroom in absolute aantallen en het percentage instromers (als deel van de gehele sector) is de afgelopen vijf jaar wisselend. De laatste twee jaar laten in absolute aantallen een lichte stijging van de instroom zien.

De meeste instroom in 2014 vindt plaats in de wo-voltijdopleidingen (bachelor en master). Deeltijdinstroom is klein in deze subsector. Zie onderstaande tabel.

Soort ho

Instroom

Tabel 2: Aantallen instroom in bekostigde opleidingen van de subsector psychologie, naar hbo en wo, bachelor- en masteropleidingen, voltijd en deeltijd/duaal, 2014

Hbo

Ba vt

1541

Ba dt

147

Wo

Ba vt

4179

Ba dt

17

Ma vt

3356

Ma dt

3

Bron: BRON-HO; DUO, bewerkingen Inspectie van het Onderwijs, 2015

Weinig mbo-instroom in hbo-bachelor

Vergeleken met de andere subsectoren valt op dat de instroom van studenten in de hbo-bacheloropleidingen psychologie met een mbo-vooropleiding relatief laag is ten opzichte van de havisten die in deze opleidingen instromen. Dit verschil wordt wel kleiner.

In de wo-bacheloropleidingen bestaat de instroom voor ongeveer 65 procent uit vwo-leerlingen, de andere 35 procent van de studenten heeft een buitenlandse vooropleiding. Dit laatste percentage is hoog in vergelijking met de andere sectoren.

Weinig uitval

De subsector psychologie heeft een van de laagste uitvalpercentages van alle subsectoren binnen Gedrag & Maatschappij (8,5 procent in 2013 tegen gemiddeld 12,6 procent in de sector). Als we dit percentage uitsplitsen, dan blijkt dat psychologie het laagste uitvalpercentage heeft van alle subsectoren bij de groep hbo-bachelorstudenten die een voltijd opleiding volgt; 13 procent in 2014.

Hoewel het uitvalpercentage onder wo-opleidingen in het algemeen lager ligt dan onder hbo-opleidingen, zijn er juist bij psychologie veel wo-studenten die uitvallen (9 procent in 2014 tegen gemiddeld 7 procent in de sector).

Minste switch

Psychologie-studenten zijn geen switchers. De switch in deze subsector in de voltijdbacheloropleidingen is de laagste van alle subsectoren en schommelt de afgelopen jaren rond 19 procent. Het gemiddelde van de sector en het totale hoger onderwijs schommelt tussen de 21 en 23 procent. Studenten in het wo switchen minder dan hbo-studenten (17 procent tegen 25 procent). Opvallend, want dit is andersom in het totale hoger onderwijs.

De subsector psychologie kent van alle subsectoren het hoogste percentage studenten die een overstap maken van een hbo-opleiding naar een wo-opleiding na één jaar studie (9,5 procent in 2013). Zo’n overstap kan zijn naar een wo-opleiding in dezelfde subsector of naar een wo-opleiding naar een andere subsector of sector. Dit is ver boven het gemiddelde van de sector en het totale hoger onderwijs (in beide gevallen 2 procent in 2013).

Diplomarendement hbo-bachelors minder dan gemiddeld

Het diplomarendement van studenten in de hbo-bacheloropleidingen in voltijd onderwijs is lager dan het gemiddelde in de sector en in het totale hoger onderwijs. Het rendement van wo-bacheloropleidingen van voltijdstudies is echter iets hoger dan deze gemiddelden.

Accreditaties: geen excellent en vier hersteltermijnen

In de subsector psychologie zijn zestig bestaande en acht nieuwe opleidingen geaccrediteerd. Dat betekent voor deze subsector een vernieuwing van 13 procent. Geen van de opleidingen heeft een eindoordeel ‘excellent’ gekregen in de accreditaties. Vier van de zestig opleidingen zijn niet direct, maar pas na een hersteltermijn goedgekeurd. Het ging hierbij om hbo-bacheloropleidingen.

Voor dit sectorbeeld zijn alleen opleidingen uit de sector Gedrag en Maatschappij meegenomen die in 2013-14 en/of 2014-15 actief waren. Aangehouden peildatum: 1 mei 2015 De NVAO beoordelingen worden niet apart opgemaakt voor voltijd, deeltijd en duaal. Indien een opleiding zowel een vt als een dt aanbiedt zijn de oordelen op beide van toepassing.

Ontevreden over betrokkenheid docent

Studenten in de niet-bekostigde opleidingen in de subsector psychologie zijn zeer ontevreden over de betrokkenheid van hun docenten. Dit geldt voor de voltijd- en de deeltijdopleidingen van het niet-bekostigd onderwijs. Deze informatie is alleen beschikbaar over hbo-bacheloropleidingen. Omdat er geen uitkomsten zijn voor de andere soorten niet-bekostigd onderwijs, kunnen wij daar geen uitspraken over doen.

Weinig studenten raden opleiding psychologie niet aan

In 2014 zou een krappe 6 procent van de studenten uit de subsector psychologie zijn opleidingniet aan anderen aanraden. Het gemiddelde van de sector Gedrag & Maatschappij en het totale hoger onderwijs ligt hoger. Daar zijn dus meer studenten die hun eigen opleiding niet aan anderen zouden aanraden. Alleen in de subsector geografie is het percentage studenten dat de eigen opleiding niet aan anderen zou aanraden, lager dan in de subsector psychologie in 2014.

Meer ontevredenheid over praktijkgerichtheid

Bij de hbo-bacheloropleidingen zijn in 2014 meer studenten ontevreden over de praktijkgerichtheid van de opleiding. In eerdere jaren nam het percentage ontevreden studenten nog af.

Minder kansen op baan op niveau

De wo-masterstudenten die een voltijdopleiding in de subsector psychologie volgen, hebben even vaak een baan binnen een maand als wo-masterstudenten met een voltijdopleiding in andere subsectoren binnen de sector en in het totale hoger onderwijs. Voor degene die binnen een maand een baan vinden, geldt dat zij even vaak een baan in een verwante richting van de opleiding hebben als afgestudeerden in de rest van de sector en het totale hoger onderwijs. Opvallend is dat deze studenten minder vaak een baan op niveau kunnen vinden dan afgestudeerden in andere subsectoren en het totale hoger onderwijs. Dit valt vooral op, omdat de subsector psychologie voorheen op dit punt het beste scoorde van de andere subsectoren en het ook beter deed dan het totale hoger onderwijs.

Minder afgestudeerden vinden werk binnen achttien maanden

Voor alle subsectoren met wo-opleidingen binnen Gedrag & Maatschappij geldt dat in de loop van de jaren steeds minder afgestudeerden binnen achttien maanden een baan vinden. De afname is het sterkst onder afgestudeerden die een opleiding in de subsector psychologie hebben gevolgd.