Diversiteit van het aanbod in het onderwijs groeit

De vrijheid van onderwijs en de autonomie van scholen maken dat scholen in Nederland zelf bepalen hoe ze hun opleiding inrichten en wat ze naast de kerndoelen/eindtermen aan leerlingen willen leren. Er zijn steeds meer initiatieven in het Nederlandse onderwijs. Deze initiatieven tonen dat scholen de beschikbare vrijheid in de regelgeving in toenemende mate gebruiken om te innoveren en meer maatwerk te bieden.

Toegankelijkheid niet voor alle leerlingen gelijk

De toegenomen variëteit en diversiteit in het onderwijs vergroot de keuzevrijheid voor leerlingen. Door het brede aanbod lijkt het alsof er voor iedere leerling een school of opleiding is die bij hem of haar past. Maar geldt dit voor iedereen?

Profilering vooral bij havo en vwo

Het aantal scholen dat iets extra’s biedt of zich profileert is het hoogst in het voortgezet onderwijs en dan met name in het havo en het vwo. In het voortgezet onderwijs komt profilering meer voor dan in het primair onderwijs. Ruim de helft van de vwo-scholen heeft een bijzonder aanbod. Van alle havo-scholen zijn dit er 4 op de 10. Het aandeel profielscholen in het vmbo is ongeveer 10%. Op havo en vwo komen technasia en scholen die tweetalig onderwijs bieden relatief vaak voor. In het vmbo zien we verhoudingsgewijs veel Dalton-, Montessori en Vrije scholen.

Profilering in het primair en voortgezet onderwijs

Aandeel concept- en/of profielscholen per onderwijssoort in schooljaar 2016/2017 en 2017/2018

Concentratie scholen met een bijzonder aanbod in stedelijke gebieden

De meeste scholen met een bijzonder aanbod bevinden zich in de meer stedelijke gebieden. Dit geldt voor zowel vo- als po-scholen. Profielen waarbij veel scholen zijn aangesloten, zoals technasia en tweetalig onderwijs, zijn meer door het land verspreid. Dit betekent dat er in bepaalde delen van het land geen toegang is tot bepaalde type scholen.

geographics spreiding van profielscholen en conceptscholen.  concentraties van zulke scholen vindt u vooral rond de Randstad

Kosten per profileringssoort verschillend

Extra aanbod brengt regelmatig meer kosten met zich mee dan reguliere vormen van onderwijs. Extra kosten voor de school leiden soms tot een hogere ouderbijdrage. Onderstaande tabel toont, voorzover bekend, de expliciete schoolkosten voor een bepaald concept of profiel.

Kosten per profileringssoort verschillend

Extra aanbod brengt regelmatig meer kosten met zich mee dan reguliere vormen van onderwijs. Extra kosten voor de school leiden soms tot een hogere ouderbijdrage. Onderstaande tabel toont, voorzover bekend, de expliciete schoolkosten voor een bepaald concept of profiel.

Type concept of profilering Kosten voor de school in euro's
Begaafdheid- vo 500 per jaar
Begaafdheid-po 1500 per jaar
Brainport- vo 3000 per jaar
Cultuurprofiel- po 1 tot 1,50 per leerling
Cultuurprofiel- vo 4000 per jaar
Dalton 55 per jaar + 3,20 per leerling
Democratisch onderwijs 4 per leerling
Econasium minimaal 4000 (meer als er meer dan 400 leerlingen zijn)
Ego 0 of 1400 (vrijwillig)
Elos 2250 per jaar
Entreprenasium 500 per jaar
Freinet 50 per jaar
Havisten competent jaarlijks 2000 + eenmalig 2500
I-school 9 per leerling, ongeveer 20.000 per jaar
Kunskapsskolan 200 per leerling
Topsport Talent 3000 per jaar
Mediawijsheid 500 per jaar + certificaat
Montessori- po 5,50 per leerling
Montessori- vo 5,50 per leerling + maximaal 1.200
Nieuw leren Prijs voor cursussen of lesmateriaal (5 per leerling)
Ogo 28,50 per leerling, 41,50 per leraar, 51,50 per directeur
Sterrenschool 510-1530 per jaar
Technasium 5000 per jaar aan bijdrage + eenmalig 10.000 aan lab
TOM 70 per bezoek
Tto 1750 per jaar bij 1 afdeling, 2250 bij meer dan 1
UNESCO Gratis
Vakcollege 4100 per jaar
WON 6500 per jaar