Belangrijke rol gemeenten bij voorkomen van calamiteiten

De samenwerkende rijksinspecties in het sociale domein hebben een analyse gemaakt van elf onderzochte calamiteiten in de periode 2013-2016. Uit de analyse komen rode draden naar voren die de inspecties willen delen met bestuurders, instellingen en professionals. Met de publicatie beogen de inspecties een dusdanige afstemming tussen gemeentelijke bestuurders en de uitvoeringspraktijk van de hulpverlening dat calamiteiten in het vervolg zo veel mogelijk worden voorkomen.

De decentralisaties naar gemeenten van taken en verantwoordelijkheden in het brede sociale domein bieden kansen en mogelijkheden om te komen tot een meer integrale aanpak van de problematiek van kwetsbare gezinnen. Desalniettemin zien de samenwerkende inspecties een aantal belangrijke uitdagingen. Voor het aangaan van deze uitdagingen is de transitie alleen niet voldoende, maar is ook transformatie noodzakelijk. 

Het rapport roept op om op zoek te gaan naar de samenhang en schetst daarbij drie rode draden, te weten:

  1. Samenhangend systeem: de samenhang tussen volwassenenzorg en jeugddomein (‘Volwassenenproblematiek is kindproblematiek’)
  2. Samenhangende afspraken: de samenhang tussen het vrijwillige en gedwongen kader (‘Opschalen en afschalen’)
  3. Samenhangende zorg: de samenhang tussen verschillende crisissen en problemen in een gezin (‘Onderschatten chronische problematiek’)

Bij deze rode draden moet ook de samenhang tussen bestuurders en professionals gezocht worden. Zo zien de inspecties dat uitgangspunten in beleid, zoals ‘vraaggericht werken’ en ‘eigen kracht’, in de dagelijkse praktijk van het werken met kwetsbare gezinnen en volwassenen heel lastig kunnen zijn en soms tot onveilige situaties leiden.

Op zoek naar samenhang

De samenwerkende inspecties willen bestuurders in hun sturende – en regierol, en professionals in hun uitvoerende rol, faciliteren met een set basisvragen die zij elkaar kunnen stellen. Deze vragen zijn bedoeld om gebruikt te worden in het gesprek tussen bestuurders en professionals over de inrichting en uitvoering van effectieve zorg en ondersteuning aan kwetsbare burgers.

  • Wie let er op de kinderen?
  • Wie heeft er wat in beeld?
  • Is de problematiek oplosbaar?
  • Wie heeft de regie?
  • Wanneer en hoe vaak wordt teruggekeken?

Congres ‘Leren van Calamiteiten’

Over dit thema organiseren de samenwerkende inspecties op maandag 6 juni 2016 een congres in Amsterdam. Met betrokkenheid van o.a. staatssecretaris Van Rijn van VWS en als key-note spreker burgemeester Van der Laan van Amsterdam, tevens voorzitter van de Taskforce Kindermishandeling en seksueel misbruik. Deelname is gratis. Voor meer informatie en aanmelden: www.jeugdinspecties.nl.